Koniec lata w ogrodzie – co robić?
- -10%
Agrowłóknina Czarna 3,2x50m 100 g/m2
Siatka na krety Premium 1x100m 40 g/m2
Schyłek lata i początek jesieni są pod wieloma względami najlepszym okresem dla ogrodnika. Przy odpowiedniej obsadzie roślinnej ogród wciąż zachwyca kolorytem, jest chłodniej niż przez większość lata, co ułatwia wykonywanie cięższych prac, a w dodatku można już wprowadzać wiele nowych elementów, takich jak trawnik, wrzosowisko czy ogród skalny. Sprawdź, które prace pielęgnacyjne na działce są najważniejsze.
Zmiany w ogrodzie – co można zrobić w tym okresie?
We wrześniu w ogrodzie często sadzi się nowe rośliny i wykonuje dosiewy. Po pierwsze: sadzonki nie są narażone na suszę - otwiera się „okienko” dla jednej z ulubionych prac miłośników ogrodów. Po drugie: rośliny mają dużo czasu, aby przygotować się do nadejścia zimy. Po trzecie: wszelkie prace, w tym ziemne wykonuje się przyjemniej, gdyż wciąż jest umiarkowanie ciepło (zwykle wystarczy założyć lekkie ubranie). Dlatego to dobry okres na zakładanie rabat kwietnych, skalniaków, a także siew trawnika oraz łąki kwietnej. Co warto wiedzieć?
-
Rabaty kwietne i skalniaki planuje się w taki sposób, aby były dekoracyjne przez większość roku. Taki efekt osiąga się stworzenie trzonu z gatunków długo kwitnących, wybór roślin, które kwitną zarówno wiosną, latem i jesienią, a oprócz tego uzupełnienie kompozycji gatunkami ozdobnymi z liści, owoców, a także pędów. Aby ograniczyć zachwaszczenie na oczyszczonym terenie (przed sadzeniem) warto rozłożyć warstwę agrowłókniny. W miejscach planowanych nasadzeń wycina się otwory w kształcie litery X. Po posadzeniu zieleni warto wykonać ściółkowanie (np. z kory). To częsta praktyka.
-
Zakładając trawnik nie można zapomnieć o wyznaczeniu jego granic. Może to być obrzeże z tworzywa sztucznego, palisada, „pasy” z kamieni bądź kostki brukowej. Ważne, aby było estetycznie. Istotną inwestycją, która zwraca się jest w przyszłości instalacja siatki na krety.
-
Łąka kwietna to wartościowa alternatywa dla trawnika, gdyż nie wymaga regularnej pielęgnacji (kosi się ją 1-2 razy w sezonie), jest rajem w ogrodzie, tworzy malownicze widoki i wygląda naturalnie. Warto jednak pamiętać, aby corocznie dosiewać nasiona roślin jednorocznych. W przeciwnym wypadku trawy mogą zdominować atrakcyjniejszą zieleń ozdobną.
-
We wrześniu można sadzić rozsadę roślin dwuletnich, np. bratków, stokrotek, niezapominajek i malw.
-
W pierwszej połowie miesiąca można już sadzić m.in. narcyzy, przebiśniegi, pustynniki, szachownice i puszkinie. Od drugiej połowy sadzi się cebulice, hiacynty, tulipany, szafirki, śniedki i krokusy. Cebule zaleca się wcześniej umieścić w zaprawie przeciw chorobom grzybowym. Dla większego bezpieczeństwa (i ułatwienia lokalizacji) sadzi się je w ażurowych koszyczkach.
Sprawdź także: Zakładasz trawnik i chcesz ochronić go przed kretami? Mamy sprawdzone rozwiązanie!
Porządki w ogrodzie
W ogrodzie na bieżąco usuwa się przekwitające kwiaty (aby kwitnienie było dłuższe), można także przyciąć suche pędy bylin. Oczywiście z tym drugim zabiegiem pielęgnacyjnym można poczekać do wczesnej wiosny. Warto regularnie grabić liście. Nad oczkiem wodnym lepiej zamontować siatkę o drobnych oczkach, to oszczędzi mnóstwa pracy. U drzew i krzewów owocowych zbiera się opadłe zgniłe owoce, a także zaschnięte owoce na pozostałe na drzewach, tzw. „mumie”. Należy usunąć opadłe liście. To potencjalne zagrożenie dla przyszłorocznych plonów, tj. źródła chorób i szkodników. W warzywniaku usuwa się resztki pozbiorowe. Jeśli nie posiadają niepokojących symptomów (patogeny, szkodniki) można ułożyć z nich pryzmy w kompostowniku.
Małą architekturę ogrodową i drobne akcesoria z drewna warto przynajmniej co 2-3 lata zaimpregnować. Dzięki temu nie tylko wyglądają ładniej, ale impregnat wydłuża ich trwałość, zwiększając m.in. odporność na wilgoć i pleśnie.
Pielęgnacja zieleni we wrześniu
We wrześniu należy wykopać cebule i kłącza bylin niezimujących w gruncie, np. mieczyków, dalii i krokosmii. Najlepiej to zrobić pod koniec miesiąca. Wiele gatunków bylin zaleca się przynajmniej raz na dekadę odmłodzić przez podział (i najlepiej posadzić w nowym miejscu). Do tej grupy zalicza się m.in. liliowce, dąbrówkę rozłogową, omiegi, floksy, ubiorek i zawciąg. Przy długo utrzymującej się bezdeszczowej pogodzie rośliny należy podlewać. Trawnik regularnie kosi się i nawadnia (rzadziej niż w lipcu i sierpniu). Dodatkowo można zastosować ostatnią dawkę nawozu jesiennego (tj. takiego, który nie zawiera lub zawiera niskie dawki azotu).
Ochrona roślin przed chorobami i szkodnikami
Poza pracami porządkowymi warto wykonać kilka zabiegów, które zmniejszą ryzyko problemu z chorobami i szkodnikami w przyszłym sezonie.
-
Warzywniak, tj. puste miejsca zaleca się przekopać glebogryzarką. To zmniejsza populację szkodników glebowych (pędraki, drutowce), a także zimujących w gruncie. Giną z zimna, wysuszenia lub są zjadane przez wrogów naturalnych (m.in. ptaki).
-
U podstawy pni śliw warto zainstalować opaski z papieru falistego. Jest to sposób na owocówke śliwoweczkę.
-
Jeśli w ogrodzie odnotowało się turkucia podjadka warto wykonać pułapki. W ogrodzie, np. przy warzywniaku bądź kompostowniku wykopuje się dół o głębokości 40-50 cm. Należy wypełnić go naturalnym obornikiem, a następnie przykryć ziemią. Turkucie gromadzą się w tym miejscu przed zimą (ciepło!), dlatego wiosną można usunąć zawartość wraz ze szkodliwymi owadami.
-
W przypadku, gdy w sadzie był duży problem z chorobami, można wykonać profilaktyczny oprysk preparatem miedziowym, który chroni m.in. przed rakiem bakteryjnym, kędzierzawością liści brzoskwini i parchem (jabłoni/grusz). Unika się jedynie opryskiwania drzew i krzewów, które owocują (należy sprawdzić okres karencji dla konkretnego fungicydu).
-
W miejscach niezagospodarowanych, a także w pustym obszarze warzywniaka można wysiać nawozy zielone dla „odpoczynku gleby” i zmniejszenia ryzyka występowania chorób i szkodników. Do ok. 20 września wysiewa się gorczycę białą, facelię błękitną i rzodkiew oleistą, przez cały miesiąc (i początek października) można siać wykę kosmatą. To wartościowe rośliny poplonowe.
Sprawdź także: Nasiona poplonowe – jak wykorzystać je z korzyścią dla ogrodu?
FAQ: Ogród we wrześniu – najważniejsze pytania i odpowiedzi
Kiedy dokładnie sadzić sadzonki i krzewy owocowe z gołym korzeniem?
Wrzesień to doskonały czas na sadzenie do gruntu sadzonek w pojemnikach (z uformowaną bryłą korzeniową). Jednak na sadzonki drzew i krzewów owocowych oraz ozdobnych z gołym korzeniem (kopanych z gruntu) warto zaczekać przynajmniej do października.
Czy w warzywniaku można jeszcze wysiać warzywa na jesienny i zimowy zbiór?
Do połowy września na pustych grządkach warto wysiać warzywa o krótkim okresie wegetacji na tzw. poplon. Dobrze sprawdzają się rzodkiewka, szpinak, roszponka, rukola oraz sałata masłowa.
Kiedy i jak zabezpieczyć kompostownik na jesień?
We wrześniu do kompostownika trafia najwięcej masy organicznej (resztki warzyw, skoszona trawa, liście). Prace polegają na przemieszaniu pryzmy w celu dopływu tlenu oraznawodnieniu, jeśli lato było suche. Pryzmy powinny być umiarkowanie wilgotne, ale nie mokre. Dodatkowo na wierzch (dotyczy kompostowników otwartych) można nasypać warstwę żyznej ziemi, co przyśpieszy tworzenie nawozu organicznego.
Czy we wrześniu można jeszcze przycinać drzewa i krzewy?
We wrześniu należy unikać silnego cięcia formującego i odmładzającego. Cięcie stymuluje rośliny do wypuszczania nowych pędów, które nie zdążą zdrewnieć przed zimą i przemarzną. Wymagane jest jedynie cięcie sanitarne – usuwanie pędów chorych, złamanych lub suchych. W ramach wyjątku warto wspomnieć o malinach letnich, które można przycinać jesienią (bądź wczesną wiosną w przyszłym sezonie). Warto zaopatrzyć się w solidny sekator.